Yaver Tetik
Merkezi ısıtma sistemlerinde ısı kontrol cihazları nelerdir?
Yayın Tarihi: 25 Ocak 2019, Cuma
Diğer Yazıları

02.05.2007 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu gereğince merkezi veya bölgesel sistemle ısıtılan ve birden fazla bağımsız bölüme sahip olan binalarda ısı paylaşımının tesisini sağlayacak ekipmanların kullanımı 02.05.2012 tarihi itibarı ile tüm merkezi ısıtma sistemli binalar için uygulamadadır. Mevcut veya yeni binalar için farklı yükümlülükler yoktur. Bu sistemlerin kullanımı 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu gereği olup bina yönetimlerinin, kat maliklerinin aksi yönde tasarrufta bulunmaları söz konusu değildir.

02.05.2012 tarihine kadar merkezi veya bölgesel ısıtma sistemli binalarda ısı paylaşımının tesisini sağlayacak ekipmanların bağımsız bölümlere takılmaması kanuna muhalefet kapsamında sayılabileceğinden, kişiler tarafından açılabilecek olası davalarda mahkemece bir ceza öngörülmesi ihtimali göz ardı edilmemelidir. Binalarında ısı paylaşımının tesisini sağlayacak ekipmanlarının kullanımı uygulamasına geçilmemesi durumunda sorumluluk bina sahibi, bina yöneticisi ve yönetim kurullarındadır.

Binalarda ısı ölçüm ve paylaşımı bina yönetimlerince veya yükleniciler aracılığıyla gerçekleştirilebilir. Yükleniciler Yetkilendirilmiş Ölçüm Şirketi adıyla anılmakta olup bina sahibi, bina yöneticisi, bina yönetim kurulu veya enerji yöneticisinin ölçümleri yapabilecek yeterli personel ve donanıma sahip olmadığı durumlarda ölçüm yapmak üzere Bakanlık tarafından Yetki Belgesi verilmiş kuruluşlardır. Ölçüm ve paylaşım işinin yetkilendirilmiş ölçüm şirketlerince yaptırılması gibi bir zorunluluk bulunmamaktadır. Ancak, yetkilendirilmiş ölçüm şirketlerinin yetkilendirilmesi aşamasında birçok kriterin göz önüne alınması nedeniyle uygulama safhasında sıkıntıya düşülmemesi için;  ölçüm ve paylaşım işi bina yönetimlerinin kendi olanaklarıyla yapamayacaklarına karar vermişlerse bu şirketlerden hizmet satın alabilirler.

Enerji performans yönetmeliği gereğince, yeni yapılmakta olan ve mevcut binalar, 2000 metrekare ve üzeri kapalı alana sahip ve merkezi sistemle ısınıyorlarsa 2012 yılının Mayıs ayı itibariyle ısı paylaşım sistemine geçmesi zorunlu hale gelmiştir. Merkezi Isıtma Sistemlerinde ısı paylaşımı, Kalorimetre ve Isı Pay ölçerler cihazları ile yapılır.

Kalorimetre nedir?

Kalorimetre;merkezi kolonlukollektörlüısıtma ve soğutma sistemlerinde;binanın harcadığı ısıenerjisini, giriş ve dönüş suyu sıcaklığını, tesisattan geçen su miktarını (debim3/h )  ölçerek ısı tüketim miktarlarını enerji birimi cinsinde hafızasına kaydeden, mekanik veyaradyo frekans modüllü cihazlardır.Tüketicinin bireysel olarak ne kadar ısı harcaması yaptığını gösterir.

Ölçülen bu değerler ile tüketilen enerjiyi (kW/h) hesaplayan ısı sayaçları entegre haberleşme modülü sayesinde kablolu veya kablosuz haberleşme imkanı sunarak cihazın yanına gidilmeden tüketim değerlerinin alınmasını sağlar.

Enerji kalorimetreleri tüketim değerlerinin yanısıra ölçtüğü tüm değerleri (gidiş sıcaklığı, dönüş sıcaklığı, debi) ekranında gösterir, haberleşme ünitesine gönderir. Ayrıca bu değerleri hafızasında saklar. Kalorimetre cihazları yasa gereği beş yılda bir kalibrasyona tabidir. Kalibrasyon işlemi, cihazlar yerlerinden sökülerek, yetkili kalibrasyon laboratuarlarına götürülerek yapılır. 

Genel olarak kalorimetreler ölçüm prensibi açısından iki çeşittir. Mekanik kalorimetre ve ultrasonik kalorimetre. Mekanik kalorimetrede ölçümler mekanik olarak yapılır. Ultrasonik kalorimetreler ise debi ölçümü denilen bir metotla gerçekleştirilir. İki tip kalorimetre arasında farklar olmasına rağmen yaptıkları iş aynıdır. Kalorimetrelerde M-BUS adlı faturalandırma sistemi vardır. Bu sistem yasal olarak Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı yönetmeliğine uygun olarak hesaplanır ve faturalandırılır. Kalorimetre ısıölçer sistemlerde yönetmelik gereği termostatik vana kullanımı zorunludur. Termostatik vana, ısının kontrollü kullanılmasını sağlar.

Kalorimetre montajı nasıl yapılır?

  • Kalorimetre sayacı tesisat dönüş hattına monte edilir. Isı Sayacı karakteristik özelliklerinin tesisata uygunluğu, sirkülasyon pompa hesaplamaları basınç kaybı seçimi dikkate alınarak montajı yapılır. Tercih edilecek kalorimetresayaçlarında CE belgeleri aranmalıdır. Ayrıca sayaçlar geriye dönük 12 aylık tüketim verisini hafızasında tutabilecek nitelikte ve 10 yıllık pil ömrüne sahip olmalıdır.Kalorimetre Sayacı monte edileceği boru hattı çapından daha düşük çaplı ise, uygun redüksiyon ile monte edilmelidir. Montaj sırasında kesinlikle rakor ve küresel vana kullanımına dikkat edilmelidir.
  • Mevcut tesisata Kalorimetre Sayacı takılmadan önce tesisat denemeleri, kaçak kontrolleri, tesisat temizlik işlemleri yapılarak hesaplama üniteleri takılmalıdır.

Kalorimetre montaj şeması

  • Sayaç öncesinde kullanılan pislik tutucudan geçebilecek küçük partikülleri, tortu parçalarını tutabilmek için kazan dairesinde, dönüş hattında bir tortu tutucu kullanılması uygun olur.
  • Kalorimetre Sayacının monte edileceği yerin seçiminde, Isı Sayacı ve pislik tutucuya servis hizmeti verileceği dikkate alınmalı, ulaşımı zor yerlere Kalorimetre Sayacı monte edilmemeli; ekranı rahat okunabilir pozisyonda olmalıdır. Cihazların etrafı uzaktan okuma yapılacağı dikkate alınarak sinyal engelleyici malzemeler ile kapatılmamalıdır.
DİĞER YAZARLAR
Ahmet Acaroğlu
POLİTİK MAYINLAR  ve KÜLTÜREL TUZAKLAR 
Recep ÇINAR
Üç Sınıf İnsan!
ERCAN KERMAN
OSMANİYE’DEN SELAMLAR
Seyide ESEN
ETUS’la geçmişe yolculuk
Selçuk Duranlar
İHRACAT
Zafer Dereli
KALICI BİR REFAH PAYI UYGULAMASI İSTİYORUZ
MELTEM BABACIK (dytmeltembabacik@gmail.com) (inst: 360beslenme)
KIŞ MEVSİMİNDE ZAYIFLAMANIN YOLLARI
Şükrü Akıllı
EMEKLİYİ YOK SAYARSANIZ….
NURAN İKİZ
Bir Yeni Yıl Hikâyesi
Doç. Dr. Yeliz YEŞİL
Stresle Başa Çıkmak İçin Çeşitli Tavsiyeler
Numan Özgür METİN
GÜNÜBİRLİK GÖKÇEADA
TURAN ŞALLI (Roman Sivil Toplum Gönüllüsü)
Roman vatandaşlar nerede?
MUSTAFA ÇETİN
Alevilik ve toplumsal birlik
M. ENİS ŞENSEVER
Anadolu Uygarlıklarından İzler – Panel ve Sergi (3)
HAMİT PUHALOĞLU
Kefenin Cebi Yok…
ŞAHVER HÖBEK
Çocuklarda Nefes Farkındalığı
Mehmet Ali ESMER
BİR YANGIN HABERİNİN DÜŞÜNDÜRDÜĞÜ
OLCAY DAL
Cumhuriyet nedir ?
Ertan Çekiç
İNSANLARA NE İSTEDİĞİNİ SORSAYDIM, DAHA HIZLI GİDEN AT ÜRETİRDİM
CELİL ÖZCAN
SAKARYA ZAFERİ’NİN 100. YILI KUTLU OLSUN!
İHSAN KÖSE
İZ BIRAKANLAR
Hüseyin Erkin
FİYATLARI YÜKSELEN KİMYASAL GÜBRE FOTOĞRAFI
ÖZCAN AYGÜN
EDİRNE GAZİ OSMAN PAŞA ORTAOKULUNUN KAZANDIĞI ULUSAL BAŞARI VE ÇANAKKALE SAVAŞLARININ 106. YIL DÖNÜMÜ
MUSTAFA ERSOY
MUHALEFET ETMEK, BOZGUNCULUK MU? İHANET ETMEK Mİ?
Tülay Çağlarer
ATATÜRK ve ÇOCUK
Teoman ÖZÇUHACI
MESAFELER VE ÖLÇÜLER - ÖLÇÜTLER
Burhan Aytekin
19 Mayıs Gençlik Bayramı Kutlu Olsun
Yener Yaveroğlu
Allah’ın otu ıspanak neden beş lira?
ÜLKÜ VARLIK
TÜYAP DİYARBAKIR KİTAP FUARI (25/30 EYLÜL 2018) VE CAHIT SITKI TARANCI
Yaver Tetik
Sıcak Sulu Kalorifer Kazanı Yakma Talimatı:(4)
NEDİM ZOBAR
BÜYÜK ve KUTLU ZAFER
Mehmet Ali ESMER
Hüsnü Sarıgül
ABDULLAH GÜRGÜN
ŞAHVER HÖBEK